Odmiany jadalnych wodorostów atlantyckich

Szukając informacji o wartościach odżywczych i zaletach poszczególnych rodzajów wodorostów opisanych poniżej sięgałem do wielu źródeł. Wszystkie wskazywały na wysoką zawartość mikroelementów, minerałów, witamin i błonnika w jadalnych algach, jednak znalazłem między nimi pewne rozbieżności. W związku z tym zdecydowałem się przedstawić przede wszystkim informacje otrzymane od mojego dostawcy wodorostów z certyfikatem ekologicznym – firmy AlgAran. Zaleca się spożywanie do 5 g wodorostów dziennie.

Irlandzkie wodorosty dulse (dillisk) Palmaria Palmata

Czerwono / brązowe wodorosty dulse zawierają mniej sodu niż inne odmiany wodorostów. Stanowią bardzo dobre źródło białka pochodzenia niezwierzęcego, odpowiednie dla wegan / wegetarian. Mają wysoką zawartość żelaza, potasu, fluorek magnezu, jodu i wapnia. Zawierają witaminy B6, B12 oraz C, E i A. Są bogate w błonnik. Korzyści zdrowotne to między innymi wspomaganie odchudzania, usprawnienie działania układu pokarmowego i wspomaganie wątroby. 

Wodorosty Dulse/Dillisk są tradycyjnie spożywane na terenach nadmorskich jako zdrowa przekąska. Doskonale sprawdzają się w daniach z makaronem.

Wartość odżywcza (100g Dulse) źródło: AlgAran

Energia - 95 kcal (403 kJ)

Białka - 20g

Węglowodany - 1,8g

Tłuszcze - 1,6g (nasycone: 0,6g)

Błonnik - 37,4g

Sód - 2,6g

Wapń - 628mg

Żelazo - 11,5mg

Magnez - 395 mg

Cynk - 2,9mg

Jod - 71µg

Witamina B6 - 0,3mg

Witamina B12 - 3,0µg 

Irlandzka chrząstnica kędzierzawa (carrageen moss, irlandzki mech) Chondrus Crispus

Są także czerwone / brązowe w kolorze, ale po wysuszeniu stają białawe lub blado brązowe. Wyciągi z tej rośliny są szeroko stosowane w produkcji żywności konwencjonalnej jako stabilizator i środek zagęszczający w produktach takich jak lody czy czekolada mleczna. Mają wysoką zawartość błonnika, wapnia, żelaza, magnezu, cynku i jodu. Są również bogate w witaminę B6. Właściwości zdrowotne to m.in. działanie kojące w przeziębieniach i infekcjach dróg oddechowych. Pomagają oczyścić organizm z wolnych rodników, a także dzięki powolnemu uwalnianiu energii wspomagają trawienie składników odżywczych i odchudzanie.

Carragheen moss jest stosowany w kuchni jako środek zagęszczający, oraz jako wegetariański odpowiednik żelatyny.  

Wartość odżywcza (100g chrząstnicy) źródło: AlgAran

Energia - 62 kcal (260 Kj)

Białka -10g

Węglowodany -1,9g

Tłuszcze - 1,3g (nasycone: 0,7g)

Błonnik - 48,3g

Sód -1,3g

Wapń - 3842mg

Żelazo - 21,1mg

Magnez - 724mg

Cynk - 7,0mg

Jod -156µg

Witamina B6 - 0,6mg

Witamina B12 - 2,0µg

Irlandzkie wodorosty Kelp (Kombu) Laminaria digitata

Algi o brązowym kolorze. Bogate w jod, wapń, potas, białka i błonnik. Wysoka zawartość witamin K i B (kwas foliowy). Mogą być stosowane jako substytut soli. Sugeruje się, że regularne spożywanie wodorostów tej odmiany może zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka. Pomocne także w trakcie odchudzania.

Kelp można stosować w bulionach i bazach do zup. Dodaje się je również do dań z roślin strączkowych, aby skrócić czas gotowania i wzbogacić smak.

Wartość odżywcza (100g Kelp) źródło: AlgAran

Energia - 95 kcal (401 kJ)

Białka -14g

Węglowodany - 2,1g

Tłuszcze - 1,9g (nasycone: 0,9g)

Błonnik - 32,1g

Sód - 4,4g

Wapń - 750mg

Magnez - 660mg

Cynk - 3,0mg

Jod -139 µg

Witamina B3 - 5,7mg

Witamina B12 - 3,0 µg

Irlandzkie wodorosty Wakame Alaria Esculenta

Brązowe algi, które od dawna są wykorzystywane w medycynie Wschodu, tradycyjnie spożywane w Korei przez kobiety w ciąży i matki karmiące. Mają wysoką zawartość kwasów tłuszczowych Omega-3, wapnia, jodu i żelaza. Stanowią też cenne źródło witamin A, C i E. Uważa się, że są zdrowe dla układu kostnego i krążenia, zapobiegają chorobom serca, cukrzycy, rakowi a także otyłości. Wywierają korzystny wpływ na układ odpornościowy i mogą obniżać podwyższone ciśnienie krwi.

Wartość odżywcza (100g Wakame) źródło: AlgAran

Energia - 84 kcal (354 kJ)

Białka -13g

Węglowodany -1,4g

Tłuszcze - 1,4g (nasycone: 0,7g)

Błonnik - 39,1g

Sód - 4,5g

Wapń - 795mg

Magnez - 761mg

Cynk - 5,0mg

Witamina B2 - 0,3g

Witamina B12 - 2,0 µg

Irlandzkie Sea spaghetti Himanthalia elongata

To brązowe algi, których nazwa wywodzi się stąd, że wyglądają jak spaghetti. Są bogate w potas, wapń, żelazo, magnez, jod i witaminę C. Zawierają dużo błonnika, tak jak pozostałe odmiany wodorostów.

Wystarczy pokroić i dodać do gotowanych dań.

Wartość odżywcza (100g Sea Spaghetti) źródło: AlgAran

Energia - 96 kcal (405 kJ)

Białka -10g

Węglowodany - 7,9g

Cukry -15g

Tłuszcze - 0,7g (nasycone: 0,3g)

Błonnik - 31,5g

Sód - 5,7g

Wapń - 650mg

Magnez - 832mg

Cynk - 2,5mg

Witamina B12 - 2,0µg 

Irlandzkie wodorosty Sweet Kelp Saccharina Latissima

Brązowe algi. Mają wysoką zawartość jodu, białka, wapnia i witaminy C. Zawierają mikroelementy, takie jak selen i molibden. Bogate w błonnik, dzięki czemu mają być pomocne w obniżaniu poziomu cholesterolu. 

Wartość odżywcza (100g Sweet Kelp) źródło: AlgAran

Energia - 73Kcal (305Kj)

Białka - 7,0g

Węglowodany - 2,4g

Tłuszcze - 0,8g (nasycone: 0,3g)

Błonnik - 33,1g

Sód - 4,8g

Wapń - 864mg

Magnez - 783mg

Cynk - 41mg 
Witamina B12 - 2,0µg 

Irlandzka Spirulina Ulva spiralis

Niebiesko-zielona alga. Ma niską zawartość jodu w porównaniu z pozostałymi algami. Jest za to bogata w białka, sód, potas, magnez i kwasy omega, przez co twierdzi się, że jest tzw. super jedzeniem (superfood) – należącym do najbardziej pożywnych i zdrowych produktów spożywczych na świecie.

Wartość odżywcza (100g Spiruliny) źródło: AlgAran

Energia - 68Kcal (290Kj)

Białka - 13g

Węglowodany - 2,1g

Tłuszcze - 0,7g (nasycone: 0,4g)

Błonnik - 42,8g

Sód - 5,6g

Wapń - 350mg

Magnez - 2300mg

Żelazo - 8,0mg

Witamina B2 - 0,3mg
Witamina B6 - 0,5mg 

Witamina B12 - 11,0µg !!!!

Quiche na słono (Dillisk)

QUICHE na słono

kruche ciasto:
1-1,5 szkl mąki
pół kostki masła
łyżka oleju
jajko (zamiast jajka można dodać 2 łyżki wody więcej)
1-2 łyżki wody
szczypta soli
 
Masło z mąką przesiekać nożem, dodać sól, olej, jajko, odrobinę wody i szybko zagnieść ciasto. wstawić na co najmniej pół godziny do lodówki.
Potem wyłożyć na blachę, można rozwałkować. Wstawić do piekarnika nagrzanego do 180-200 stopni na jakieś 10 minut, aż się lekko zezłoci.
 
nadzienie:
10-20 dag szpinaku (jeśli mrożony to najlepszy w liściach)

dzwonko łososia

garść wodorostów dillisk
25 dag niekwaśnego twarogu lub gęstej śmietany
3-4 jajka
3-4 łyżki mąki
2 łyżki masła (niekoniecznie)
15 dag żółtego sera
gałka muszkatołowa, sól, pieprz 

Łososia zalać wrzątkiem na patelni, gotować przez ok. 5 minut, następnie podzielić ręcznie na spore kawałki usuwając ości i skórę. Wodorosty namoczyć krótko (ok. 5 minut), usunąć ewentualne zanieczyszczenia, pokroić w niewielkie kawałki (wodą można podlać kwiaty). Umyty/rozmrożony szpinak wymieszać z twarogiem, jajami, mąką oraz połową sera żółtego (niekoniecznie). Doprawić solą, pieprzem i gałką muszkatołową. Na ciasto wyłożyć łososia i wodorosty, zalać przygotowaną masą szpinakową, posypać resztą sera (lub całym serem) i ewentualnie kawałeczkami masła.
 
Piec w 180-200 stopniach, przez 30-40 minut.
Zamiast łososia można dodać boczek wędzony – ok. 10 dag – pokrojony na kawałki i wysmażony.

Quiche to zasadniczo danie z resztek (tak jak włoska pizza), więc składniki oraz ich ilość można modyfikować.

 

Recipes / Przepisy kulinarne

Pomysły na wykorzystanie wodorostów dulse (dillisk) w kuchni

1. Najprościej - można je jeść bez gotowania, suszone jako wieczorną przekąskę! Pamiętajcie tylko, żeby usunąć ewentualne resztki skorupiaków ze względów estetycznych.
2. Chipsy Dillisk: Pokroić suszone wodorosty dillisk na kawałki wielkości chipsów. Rozgrzać trochę oleju sezamowego na patelni. Dodać wodorosty i smażyć z obu stron przez minutę lub dwie, aż się skurczą i staną się chrupkie i brązowe. Smażone zbyt długo wodorosty staną się czarne. Po odsączeniu z tłuszczu można posypać nasze chipsy sezamem.
3. Namoczyć, pokroić drobno i dodawać do dań typu stir-fry, jajecznicy, zup lub sałatek. 

Już wkrótce zamieścimy więcej przepisów...

Allegro

I have finished listing my Algaran dried seaweed on Allegro.

Please click here to view them. I hope you will be interested in trying out the products in your own cooking!! If you have any questions I’d be delighted to hear from you.

Wstęp

Witam na moim blogu poświęconym morskim wodorostom. Jeśli nie wiesz jeszcze zbyt wiele o wodorostach czy algach (zwanych także czasem warzywami morza, jeśli mowa o odmianach jadalnych), to właśnie tu zamierzam dzielić się moją skromną wiedzą na ten temat, szczególnie na temat wodorostów, które zbiera się wzdłuż wybrzeża Irlandii. Na wstępie chciałbym przedstawić kilka podstawowych informacji i faktów, będę też proponować przepisy kulinarne umożliwiające włączenie wodorostów do diety.


Dorastając w Irlandii zaledwie kilka kilometrów od wybrzeża, słyszałem o jadalnych wodorostach morskich, szczególnie dulse (lokalnie w zachodniej Irlandii zwanych dillisk) i carrageen moss. Większość mojego dorosłego życia spędziłem w Polsce i nie zastanawiałem się nad takimi tematami, ale wraz z ogólną tendencją do większej dbałości o zdrowe życie i jedzenie w Polsce i nie tylko, zdecydowałem, że chcę mieć w tym trendzie swój udział, dzieląc się tajemnicami ze świata wodorostów. 


Będę tu pisać o różnych zastosowaniach wodorostów atlantyckich (warzyw morza), takich jak gotowanie z ich użyciem (z ciekawymi przepisami), zastosowania w medycynie i kosmetyce, a także wykorzystanie wodorostów lub wyciągów z wodorostów jako nawozów dla roślin ogrodowych.


Czym dokładnie są wodorosty? 

Krótko mówiąc, wodorosty to morskie algi. Istnieją trzy główne typy wodorostów w zależności od koloru: algi zielone, brązowe i czerwone. Podział ten jest dość uproszczony, bo algi mają różne właściwości i różne składniki. W dalszej części omówię różne gatunki wodorostów bardziej szczegółowo.


Tradycja zbierania wodorostów 

Wodorosty były zbierane z wód Atlantyku przez setki lat od wybrzeży Norwegii po Portugalię. Podobno mnisi na wyspie Iona (u wybrzeży Szkocji) wykorzystywali wodorosty jako źródło pożywienia, a także do nawożenia gruntów. Ludzie w Irlandii do niedawna kojarzyli jedzenie wodorostów z biedą, głównie w nawiązaniu do czasów Wielkiego Głodu w latach 1845-1849, kiedy ludzie na wybrzeżu nie mieli innego wyjścia. Jednak w dzisiejszych czasach rośnie świadomość wartości odżywczych i zdrowotnych tego naturalnego skarbu.


W Irlandii każdy ma prawo do zbierania wodorostów wzdłuż brzegu morskiego na własny użytek, ale do pozyskiwania komercyjnego wymagane jest specjalne pozwolenie wydawane przez państwo. Istnieje niewielka liczba firm zajmujących się zbieraniem wodorostów, z czego niektóre posiadają certyfikaty ekologiczne. Proces zbioru jest pracochłonny i nadal odbywa się ręcznie. 

To świetna wiadomość dla tych, którzy obawiają się o wpływ na środowisko, oraz dla tych, którzy chcą kupować produkty naturalne. Wodorosty są zazwyczaj suszone przed dalszą obróbką i pakowane.


Zalety wodorostów 


Wykorzystanie wodorostów, w postaci naturalnej jak i wyciągów, ma wiele zalet. Wodorosty zawierają mnóstwo składników odżywczych, mineralnych, mikroelementów, a także błonnik i witaminy. Nasze ciała potrzebują mikroelementów w bardzo małych ilościach i mogą z łatwością wchłonąć potrzebną ilość naturalnych mikroelementów z wodorostów morskich, jeśli uzupełnimy nimi naszą dietę. W ten sposób możemy ograniczyć lub uniknąć konieczności uzupełniania diety suplementami nieekologicznymi czy wręcz chemicznymi. Niedobory mikroelementów, nawet przy skądinąd bogatej diecie, mogą prowadzić do problemów zdrowotnych, takich jak przedłużone gojenie ran czy niedoczynność tarczycy.


Niektórzy twierdzą, że regularne spożywanie niewielkich ilości wodorostów może zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka, mówi się też o korzystnym ich działaniu dla osób cierpiących na cukrzycę typu 2 (szczególnie odmiana wakame), jednak badania są nadal w toku i nie uzyskano jeszcze jednoznacznych wyników. Wodorosty są też wykorzystywane w kosmetyce ze względu na swoje właściwości wspomagające usuwanie toksyn i redukcję trądziku. 


Wodorosty są doskonałym nawozem i stanowią prawdziwy zastrzyk substancji odżywczych dla roślin ogrodowych, domowych a także nasion. Można je też stosować by poprawić jakość pewnych gleb i trawników. Nawóz z wodorostów jest stosowany w rolnictwie i ogrodnictwie, gdzie przyczynia się do podniesienia odporności roślin uprawnych na szkodniki, a także poprawić ogólny stan zdrowia i wielkość zbiorów.


Informacje o moim pierwszym dostawcy irlandzkich wodorostów – AlgAran

Firma mieści się na północno-zachodnim wybrzeżu Irlandii, wzdłuż czystych brzegów Atlantyku, wszystkie wodorosty są zbierane ręcznie przy użyciu metod umożliwiających odtwarzanie zasobów i posiadają certyfikat ekologiczny Organic Trust. Wodorosty suszy się w niskich temperaturach, aby zachować ich wartość odżywczą. Certyfikat oznacza, że produkty są wolne od zanieczyszczeń, bezpieczne i zdrowe.